با سلام خدمت بازدید کنندگان محترم

از اینکه در بروز رسانی مطالب وقفه ای ایجاد شد پوزش می طلبم من مشغول گزراندن دوره آموزشی خدمت سربازی بودم.

هلن نام منطقه حفاظت شده جنگلي در استان چهارمحال و بختياري است كه حدود 30 هزار هكتار از وسعت 40 هزار هكتاري آن جنگلي و غالبا" از نوع بلوط غرب است.

اين منطقه نام خود را از كوهي كه در همين محل واقع شده و به نام هلن مشهور است گرفته كه گفته مي شود نام پرستاري آمريكايي است كه با يك پزشك ايراني بختياري ازدواج كرده ودر سال 1931 به ايران آمده و به همراه همسرش با ايل بختياري كوچ مي كرده و به مداواي مردم مي پرداخته است. حضور وي در آن زمان مصادف با نقشه برداري و تهيه نقشه هاي توپوگرافي منطقه بوده كه احتمالا" اختصاص كوهي به نام هلن به خاطر قدرداني از وي بوده است.

موقعيت جغرافيايي منطقه حفاظت شده هلن:

بين عرض جغرافيايي 31/55 و 31/40 شمالي و طول جغرافيايي 50/53 و32 /50 شرقي در شهرستان هاي اردل، لردگان و کیار از توابع استان چهارمحال و بختياري با فاصله تقريبي 110 کيلومتري از مرکز استان واقع شده و نزديک ترين شهر به آن شهر ناغان است که در فاصله حدود 20 کيلومتري از آن قرار گرفته است. منطقه حفاظت شده جنگلي هلن داراي وسعتي حدود 40 هزار و 200 هکتار بوده که 30 هکتار آن جنگل و مابقي به صورت مرتع است.

هلن كاملا" كوهستاني بوده و كمترين ارتفاع آن در كنار رودخانه زيباي ارمند و بيشترين آن در ارتفاعات قلل سر به آسمان كشيده بزمني قرار دارد.

 آب و هوای منطقه:

ميانگين دما در سردترين ماه سال ( دي ماه ) به 2/4 درجه سانتي گراد، در گرم ترين ماه سال (تير ماه ) 14/19 درجه سانتي گراد و ميانگين بارندگي سالانه آن 505/9 ميلي متر است. علاوه بر رودخانه کارون با طولي در حدود 65 کيلومتر، چشمه هايي همچون برد بلند گل سفيد آب، چشمه سيبا، آب سفيد، تاگک، چشمه دل بالا، گردک، شه پير، از منابع آب اين منطقه هستند.

آب و هواي نيمه مرطوب با تابستان هاي گرم و خشك و زمستان هاي نيمه سرد، منابع آبي رودخانه اي و چشمه اي فراوان، راههاي دسترسي، پوشش هاي انبوه جنگلي(75 درصدي) و مرتعي سبب ايجاد بوم سازگان هاي ويژه از انواع رودخانه اي، حاشيه رودخانه اي، جنگلي و مرتعي گرديده است كه در كنار شرايط توپوگافي و طبيعي منطقه موقعيت منحصر به فردي را براي جذب حيات وحش فراهم آورده است.

مشکلات زيست محيطي منطقه:

چون چراي دام، قطع جنگل، کشت، زيرآشکوب، اسکان و توسعه روستاها نيز اجراي طرح هاي ملي چون عبور خط لوله نفت، آب آشاميدني، روستاها، خطوط انتقال برق و احداث دکل هاي مخابرات ازجمله موارد دخالت انساني و طبعا بروز مشکلات زيست محيطي منطقه هستند.

۱:پارک ملی بمو

۲:پارک ملی خارتوران

۳:پارک ملی ساری گل

۴:پارک ملی بوجاق

۵:پارک ملی سرخه حصار

۶:پارک ملی سالوک

۷:پارک ملی خبر

۸:پارک ملی تندوره

۹:پارک ملی بختگان

۱۰:پارک ملی نایبند

۱۱:پارک ملی کلاه قاضی

۱۲:پارک ملی کویر

۱۳:پارک ملی گلستان

۱۴:پارک ملی تنگه صیاد

۱۵:پارک ملی خجیر

۱۶:پارک ملی دریاچه ارومیه

۱۷:پارک ملی لار

۱.اثر طبیعی ملی سرو سیرچ                                     

۲.اثر طبیعی ملی چشمه گل فشان پیر گل

۳.اثر طبیعی ملی فسیل مراغه                                   

۴.اثر طبیعی ملی غار قوری قلعه

۵.اثر طبیعی ملی غار چال نخجیر                                

۶.اثر طبیعی ملی غار سهولان                           

۷.اثر طبیعی ملی غار ماهی کور                                 

 ۸.اثر طبیعی ملی سرو هرزویل

۹.اثر طبیعی ملی قله تفتان                                       

۱۰.اثر طبیعی ملی لاله واژگون

۱۱.اثر طبیعی ملی قله سبلان                                     

 ۱۲.اثر طبیعی ملی سوسن سفید

۱۳.اثر طبیعی ملی غار یخکان                                     

۱۴.اثر طبیعی ملی قله دماوند

۱۵.اثر طبیعی ملی علم کوه

۱-پناهگاه حیات وحش بیستون                                      ۲-پناهگاه حیات وحش حیدری

۳-پناهگاه حیات وحش کلاه قاضی                                   ۴-پناهگاه حیات وحش قمشلو

۵-پناهگاه حیات وحش موته                                          ۶-پناهگاه حیات وحش شیراحمد-کفترچاهی

۷-پناهگاه حیات وحش دره انجیر و نی باز                        ۸-پناهگاه حیات وحش میاندشت

۹-پناهگاه حیات وحش خارکو                                       ۱۰-پناهگاه حیات وحش کیامکی

۱۱-پناهگاه حیات وحش دز                                          ۱۲-پناهگاه حیات وحش بروئیه

۱۳-پناهگاه حیات وحش شیدور                                    ۱۴-پناهگاه حیات وحش دشت ناز

۱۵-پناهگاه حیات وحش میانکاله                                  ۱۶-پناهگاه حیات وحش سرخانگل

۱۷-پناهگاه حیات وحش امیر کلایه                                ۱۸-پناهگاه حیات وحش مهروئیه

۱۹-پناهگاه حیات وحش بختگان                                   ۲۰-پناهگاه حیات وحش هامون

۲۱-پناهگاه حیات وحش خوش ییلاق                            ۲۲-پناهگاه حیات وحش توران

۲۳-پناهگاه حیات وحش شادگان                                 ۲۴-پناهگاه حیات وحش روچون

۲۵-پناهگاه حیات وحش سلکه                                   ۲۶-پناهگاه حیات وحش دودانگه

۲۷-پناهگاه حیات وحش لوندویل                                 ۲۸-پناهگاه حیات وحش فریدون کنار

۲۹-پناهگاه حیات وحش راسوند                                 ۳۰-پناهگاه حیات وحش نایبندان

۳۱-پناهگاه حیات وحش جاسب                                 ۳۲-پناهگاه حیات وحش سمسکنده

 ۳۳-پناهگاه حیات وحش کرخه                                   ۳۴-پناهگاه حیات وحش انگوران

دناي شرقي كه در جنوب منطقه حفاظت شده دنا د راستانهاي كهگيلويه و بوير احمد و اصفهان قرار دارد با مساحت 28792 هكتار در سال 1378 حفاظت شده اعلام شد .داراي اقليم مرطوب سرد است .منطقه اي است كوهستاني برف گير با يخچالهاي دائمي،رودخانه هاي پر آب و دره هاي عميق كه از تنوع گياهي و جانوري بسيار خوبي برخوردار است .

دناي شرقي از رويشگاههاي جنگلي زاگرس محسوب مي شود.اين منطقه محل زيست گونه هاي جانوري نظير بز و پازن،قوچ و ميش،خرس قهوه اي،پلنگ،گراز،گفتار،گرگ،سن جاب ايراني،گربه جنگلي،سياه گوش،عقاب دو برادر،عقاب طلايي،كبك ،كبك دري،هما،قرقي وانواع سار گپه است.

منطقه حفاظت شده حرای خوران در استان هرمزگان بين45/26 عرض جغرافيايي و40/55 طول جغرافيايي واقع شده است. مساحت آن 2518 هكتار مي باشد.

پوشش گياهي منطقه : گز, ني, لويي و جگن .

حفاظت شده حرای خوران ۲۵۱۸ هکتار مساحت دارد و از نظر ویژگی‌های اکولوژیکی و زیستی جزو پیوسته اکوسیستم تالاب بین‌المللی حرای قشم است. 


پستانداران: گربه وحشي و گرگ.

پرندگان : ‌مرغابي ها ,اگرتها,‌‌مرغابي ها, سليم خرچنگ خور,‌ پرستوي دريايي,‌‌ حواصيل هندي ,عقاب دم سفيد وحو‌اصيل بزرگ .

خزندگان : لاك پشت ‌سبز. 
 

موقعیت جغرافیایی منطقه:

منطقه حفاظت شـده به وسـعت60980 هکتار در مختصات جغـــرافیایی´ 53ْ 26 –´ 44 ْ26 عرض شمالـی و´ 58 ْ 53 - ´ 31 ْ53 طول شرقی در منتهی الیه ناحیه غربی استان در حوزه استحفاظی شهرستان بندر لنگه در حد فاصل بین بندر مقام و بندر چارک، مجاور نوار ساحلی خلیج فارس در110کیلومتری بندر لنـگه و40 کیلومـتری بندر چـارک واقع شده است.

تاریخچه حفاظت منطقه:

 این منطقه به دلیل ارزشهای زیستی و زیستگاه گونه های کل و بز - قوچ و میش و جبیر طبق مصوبه 173 شورای عالی حفاظت محیط زیست در تاریخ 9/9/79 بعنوان منطقه حفاظت شده تحت مدیریت اداره کل حفاظت محیط زیست هرمزگان قرار گرفت .
منطقه حفاظت شده سراج در حاشیه کرانه های نیلگون خلیج فارس دارای چشم انداز ها و مناظر متنوعی است، دشت ها، تپه ماهورهایی با شیب ملایم در جهت شمال ، شیب تند و عمیق در سمت جنوبی می باشد . بلند ترین نطقه این منطقه 760 متر از سطح دریا ارتفاع دارد. این منطقه شامل جنگل های گرمسیری، مرتع، بوته زار و اراضی فاقد پوشش گیاهی و نوار ساحلی است این روند تغییر ارتفاع از سواحل تا قله های مرتفع در پهنه ای کم عرض ، جلوه هایی بکر و بدیع را در دیدگان هر صاحب ذوقی به تصویر می کشد .
با توجه به اقلیم منطقه پوشش گیاهی به تبع آن از عناصر مناطق استوایی تشکیل شده است . در دامنه ها و اراضي هموار و در دره ها با جهت شمالي منطقه درختان آكاسيا از گونه هاي شاخص و عمده محسوب مي شود ٬ که با تاج پوشش چتری خود سیمای جنگلی منطقه را به طبیعت زیبای " اکوسیستم ساوانا " شبیه کرده است . ساير درختان موجود در منطقه شامل كهور، كنار، عناب، كسور، انار شيطان، بادام وحشي و درختچه هاي گز، ناترک، استبرق، شمع، اسكنبيل مي باشد . در حد جنوبي و در نواحي ساحلي انجير معابد نيز ديده مي شود.

مهمترین پرندگان موجود در منطقه:

 جيرفتي، هوبره، قمري، كوكر، دودوك و انواع پرندگان شکاری از جمله بالابان و شاهین و حواصیل خاکستری اشاره کرد.

پستانداران عمده منطقه:

قوچ و ميش ، كل و بز ، جبير ، خوك وحشي ، گربه وحشي ، كفتار ، شغال ، روباه و موش خرما ، خرگوش و تشي اشاره كرد

انواع مار ، آگاماها ، بزمجه و لاك پشت دريايي كه براي تخم گذاري به سواحل ماسه اي حاشيه جنوبي اين منطقه مهاجرت مي كند، از خزندگان بارز منطقه حفاظت شده سراج مي باشند.

منطقه حفاظت شده دينار كوه:

اين منطقه با مساحت 40779 هكتار در سال 1380 حفاظت شده اعلام شد .منطقه اي است كوهستاني در استان ايلام . داراي اقليم نيمه خشك معتدل.پوشش گياهي منطقه متشكل از اراضي جنگلي نيمه متراكم و مرتعي است .

 گونه هاي جانوري منطقه:خرس قهوه اي ،بز و پازن،پلنگ،كفتار،سنجاب ايراني،كبك،تيهو،انواع گنجشك سانان و پرندگان شكاري را نام برد.وجود جنگلهاي باارزش زاگرس تنوع زيستي گياهي و جانوري بالا زمينه فعاليتهاي علمي را در منطقه فراهم آورده است.

منطقه حفاظت شده کبیر کوه:

منطقه حفاظت شده کبیر کوه با وسعتی در حدود 1665 هکتار در استان ایلام واقع شده است.

 حيات وحش این منطقه عبارتند از:

كل و بز ، خرس و پلنگ و در زيستگاههاي جنوبي و نواحي دشتي و تپه ماهورها حيواناتي نظير قوچ، ميش و آهو نیز زيست مي‌كنند.
كبيركوه مهمترين و بزرگترين رشته كوه استان ايلام است كه در محل به نامهاى «كَوِر» يا «كَوَرْ» معروف است . طول اين رشته كوه 160 كيلومتر است كه در جهت شمال غربى ـ جنوب شرقى به صورت ديوارى منظم امتداد دارد . بلندترين قله كبيركوه «كان صيفى» نام دارد كه در ناحيه «ورزين يا ورزرين» واقع شده است . اين قله 3050 متر از سطح دريا ارتفاع دارد .